Anasayfa / Makaleler / Hızlı Büyüme İçin İleri Teknoloji Atılımı Şart

Hızlı Büyüme İçin İleri Teknoloji Atılımı Şart




Hızlı Büyüme İçin İleri Teknoloji Atılımı Şart

BİR ülkenin gelişmişlik düzeyi değerlendirilirken kullanılan ölçülerden biri de üretim ve ihracatta orta ve ileri teknolojinin payıdır.

Bu oranların yüksek olması dış ticaret ve cari işlemler açığının kapanmasını sağlar. Yükte ağır, pahada hafif ürünlerin ağırlıkta olduğu bir sanayi ve ihracat yapısı ise dış ticaret açığını artırır. Türkiye’de orta teknoloji sektörlerinden olan otomotiv ve makine sanayiinde son 15 yılda epey mesafe alındı. Ancak ileri teknoloji sektörlerindeki durumumuz pek iç açıcı değil. Çizelgede görüldüğü gibi imalat sanayii ihracatı içinde ileri teknoloji sektörlerinin payı yüzde 2’yi aşamıyor. Bu oran diğer gelişmekte olan ülkelerde çok daha yüksek düzeylerde bulunuyor.

İleri teknoloji ürünleri ihracatını nüfusa böldüğümüzde de benzer bir sonuç çıkıyor. Bizde kişi başına 20 dolar olan bu değer, örneğin Brezilya veya Endonezya’daki değerlerin altında kalıyor.

Çin’deki kişi başına ileri teknoloji

ihracatı ise Türkiye’deki değerin 13 katını bile aşıyor. Çin’deki yüksek düzeyin büyük bölümü zengin ülkelerin kurduğu şirketlerin üretiminden kaynaklansa da, bu yabancı yatırımlar dış ticaretin fazla vermesini ve işsizliğin bir ölçüde azaltılmasını sağlıyor.

Türkiye; tekstil, otomotiv ve makine sanayilerindeki atı-lımları, diğer gelişmekte olan ülkelere göre 10-15 yıl daha geç başlattı. Aynı gecikmenin ileri elektronik, genetik, biyo-teknoloji, ileri kimya, bilgisayar ve benzeri dallan kapsayan ileri teknoloji sektörlerinde de tekrarlanmaması gerekiyor. Bu kez de gecikirsek cari açığın kapanması, yüksek büyüme hızlarına ulaşılması ve işsizliğin kalıcı olarak azaltılması hayal olacak. Aşağıda özetlenen önlemlerin alınması ise 10 yıllık bir sürede ekonominin yapısını dönüştürebilir:

Teknoloji envanteri: Türkiye’de ileri teknoloji alanında faaliyet gösteren tüm üniversite, sanayi kuruluşu, teknopark ve derneklerin bir envanterinin çıkarılması eşgüdümün nasıl yapılacağı konusunda ipuçları verebilir.



Kıyaslama: İleri teknoloji ile yapılan üretimin diğer gelişmekte olan ülkelerle karşılaştırılması, geride veya ileride olduğumuz noktaları ortaya çıkarabilir. Bu “benchmarking” çalışmasında karşılaştırmaların gelişmiş ülkelerle değil de Brezilya, Meksika ve Tayland gibi gelişmekte olan ülkelerle yapılması daha gerçekçi olur.

İddialı hedefler: 90’lı yılların ortasında, otomotivin ihracatta atılım yapacağına inananların sayısı çok azdı. Çoğunluk Gümrük Birliği’nin otomotivi ve yan sanayi dallarını çökerteceğini düşünüyordu. Ancak korkulan olmadı ve bu sektörler atılım yaptı, iyi bir strateji ve planlama ile aynı başarı ileri teknolojide de yakalanabilir.

Yeni strateji: 2010 yılı sonunda açıklanan Sanayi Strateji Belgesi’nde ileri teknoloji dallarına yeterince yer verilmemişti. Bu nedenle yeni yatırım alanları için özel bir strateji ve ek teşviklerin sağlanması gerekiyor.

EYLEM PLANI

Düşünsel hazırlıklar tamamlandıktan sonra sıra aşağıdaki adımların atılmasına gelebilir:

Master Plan: DPT tarafından hazırlanacak bir teknoloji master planı girişimcilere yol gösterebilir.

Yol haritası: 10 yıllık bir dönem esas alınarak ve her yıl için belirli hedefler konarak bir yol haritası hazırlanabilir. Bu yol haritasının, Yarı İletkenler İçin Uluslararası Teknoloji yol Haritası (ITRS) ile ilişkilendirilmesi, dünyadaki gelişmelerden kopmamızı önleyebilir.

Eşgüdüm: Belçika’da 1994 yılında kurulan Üniversiteler Arası Mikroelektronik Merkezi (IMEC), özellikle nanoteknoloji alanındaki araştırma-geliş-tirme faaliyetinin eşgüdümünü sağlıyor. Kâr amacı gütmeyen bu merkez 80 şirket ile işbirliği yapıyor. Türkiye’de de bu tür bir merkezin kurulması kaynak israfını önleyeceği gibi sinerji de yaratabilir.

Stratejik ortaklık: Yeni sektörlere yatırım en az 3-4 milyar dolarlık başlangıç sermayesi gerektirdiği için büyük holdinglerin işbirliği veya özel sektör – kamu ortaklığı gerekli olabilir.

STK’ların desteği: TOBB, TÜSİAD ve MO-SIAD gibi kuruluşlar, üyelerine yeni yatırım alanları konusunda yol gösterebilir.





Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir