yandex
yatırım uzmanı LR iş ortaklığı
Anasayfa / Ekonomi-Finans / Pamuktaki fiyat düşüşü sanayiciyi kıskaca aldı

Pamuktaki fiyat düşüşü sanayiciyi kıskaca aldı



Küresel piyasalarda son altı yılın en düşük seviyesine inen pamuk ve iplik fiyatları, sanayiciyi zorlu bir sürece soktu. Büyük stok ile yakalanan kimi dev iplik üreticileri mali krize girerken, iç piyasada da yeni bir stok dalgası oluştu. Özellikle entegre üretim yapışma sahip olmayan Beyteks gibi şirketlerin dip yapan fiyatlar nedeniyle ciddi darbe aldıkları dile getiriliyor.

pamuk

Pamukta dünyanın en büyük sekizinci üreticisi ve dördüncü büyük pazarı olan Türkiye’de pamuk ve iplik sektörü düşen fiyatlar yüzünden zor günler geçiriyor. Küresel piyasalarda son yılların en düşük seviyelerini gören pamuk ve iplik fiyatları nedeniyle, stoğu-nu iyi yönetemeyen şirketlerde sıkıntılı süreçler yaşanırken, ucuzlayan fiyatlar pek çok pamuk ve iplik şirketini de stoklu çalışmaya itiyor. Dip yapan fiyatlar nedeniyle aldığı malı satamayan bazı üreticilerin ise finansal darboğaz yaşadığı belirtiliyor.

Bunlardan en dikkat çekeni Ekonomist’in Anadolu 500 araştırmada 33’üncü, ISO 500 listesinde 128’inci sırada yer alan Adana merkezli Beyteks oldu. Sektörde Beyteks’in elinde kalan pamuk ve banka kredilerindeki olumsuz geri dönüşler nedeniyle mali sıkıntı yaşadığı iddia ediliyor. Firmadan şimdilik herhangi bir açıklama yapılmazken, pamuk sektöründe Beyteks gibi başka firmaların da zor durumda olduğu belirtiliyor. Sektör temsilcileri, küresel emtia fiyatlarına paralel olarak gerileyen pamuk fiyatlarının mart-nisan sonrasında yeniden yükselişe geçeceğini dile getiriyor.

ALTI YILIN EN DÜŞÜĞÜ

Pamuk fiyatlan küresel piyasalarda 2009’dan bu yana en düşük seviyesinde. Son altı yılda pamuk fiyatlan yüzde 60’a varan oranda düştü. Uluslararası Pamuk Danışma Komitesi (ICAC) verilerine göre, dünya genelinde pamuk üretimi 2015-2016 sezonunda yüzde 6 düşüşle 24,6 milyon tona gerileyecek. Üretim ve fiyaüardaki gerilemeye rağmen, dünya pamuk tüketiminin ise bu sezon yüzde 2 artması ve 24,7 milyon tona ulaşması bekleniyor. Pamuk üretimindeki düşüşün arkasında ise özellikle Çin’in üretimi ve ithalatı kısması var. ICAC verilerine göre, dünyanın en büyük pamuk üreticisi olan Çin, üretimini 700 bin ton kısarak 5,7 milyon tona düşürecek. Çin’de pamuk üretimi yapılan alanlann ise yüzde 10 azalması bekleniyor. Stok satışlan nedeniyle pamuk ithalatında da gerileme yaşanan Çin’de ocak ayında ithalat yüzde 45 azaldı. ICAC uzmanları, dünyanın en büyük pamuk ithalatçısı konumundaki ABD’nin de pamuk üretimini yüzde 7 düşüreceğini belirtiyor.

ANTİDAMPİNG ŞİKAYETİ

Peki dünyanın sayılı pamuk üreticisi ve tüketicisi olan Türkiye’de durum ne? Geçen yıl Türkiye’nin en büyük pamuk ekim merkezlerinin başında gelen Çukurova’da prim desteklerinin de etkisiyle pamuk ekim alanı ve rekoltesi yüzde 20 arttı. Ancak düşük fiyatlar üreticide hayalkırıklığı yarattı. 2015-2016 sezonunda fiyatların yukarı yönlü bir seyir izlememesi halinde üretimin yüzde 40’lara varan oranda gerileyeceği tahmini yapılıyor. Öte yandan ihracatının yaklaşık iki katı pamuk ithalatı yapan Türkiye’de pamuk ve iplik alanında antidamping uygulanmıyor olması da üreticilerin en büyük şikayetlerinden biri. Üreticiler, hükümetten prim desteklerinin artırılmasını ve ithalata kısıtlama getirilmesini talep ediyor. Tekstil, hazır giyim ve konfeksiyon sektöründe ise pamuk piyasasındaki bu durgunluğun izleri belirginleşiyor.

ENTEGRE ÜRETİCİ RAHAT



Türkiye’nin pamuk merkezlerinden Denizli’de pamuk ve iplik sektöründe fiyatlar dip yapmış durumda. Denizli İhracatçılar Birliği Başkanı ve Modeko Tekstil Yönetim Kurulu Başkanı Süleyman Kocasert, pamuk fiyatlarının son yılların en düşük seviyesine gerilediğine işaret ederek, “Bu durum diğer emtia fiyatlarıyla paralel bir trend izliyor. Piyasadaki hakim görüş, bu seviyelerden daha fazla düşüş olmayacağı yönünde. Mart-nisan döneminden itibaren talep fazlalığına bağlı olarak fiyatla-nn artacağım düşünüyorum” değerlendirmesinde bulunuyor. Şu anda aylık 50 ton pamuk ihtiyacı olan firmalann bile 100 tonluk alım yaparak stoka attığını dile getiren Kocasert, yüksek maliyetli stokla yakalanan ve finansal akışı iyi olmayan bazı şirketlerin zora düştüğünü duyuyoruz” diye konuşuyor.

TEK TİP SIKINTISI

Pamuk ve dolayısıyla iplikte ortaya çıkan fiyat düşüşü, tek tip üretim yapan sanayicide daha büyük sıkıntıya yol açtı. Beyteks’teki durum aslında kendisi kadar büyük olmasa da pek çok tek tip üretim yapan şirket için bir örnek oluşturuyor. Üretim kapasitesi açısından Türkiye’nin en önemli sanayicilerinden olan Beyteks tek tip ürün imal ediyor. Entegre bir yapısı yok. Yani pamuğu alıp, iplik, kumaş ve hazır giyim ürününe dönüştürmüyor. Son yıllarda yaptığı dev kapasite artışı için daha çok banka kredisi kullanması riski daha da artırdı. Entegre üretim yapısına sahip şirketler ise pamuk ve iplik fiyatlarındaki düşüşü, nihai ürüne de yansıtarak maliyetler açısından bir denge oluşturma yoluna gidiyor.

Denizli’den Şanlıurfa’ya pek çok şirket, yakın zamanda fıyatlann tekrar yükseleceği beklentisiyle elindeki pamuğu piyasaya sunmadan beklemeye geçti. İsanbul Tekstil ve Hammaddeleri İhra-catçılan Birliği Başkanı İsmail Gülle, şu anda geleceğe dönük alım yapan firmalann ciddi zararlar ettiğini belirterek, “Tekstil ihracatında zaten son iki aydır yüzde 20’lere varan düşüş oldu. Bu ortamda fabrikalar da stok yapma yoluna gitti” diyor.

STOK ARTIYOR

Fiyatların düşmesiyle birlikte piyasada stokçuluğun giderek yaygınlaştığım ifade eden Gülle, “Geçen yıl pamukta ihracatımızın iki katı kadar ithalat yaptık. Pamuk ve iplikte koruma vergilerimiz olmadığı için dış piyasalardaki fiyat dalgalanmalarından anında etkileniyoruz. Bu konuda bir düzenleme yapılmasını bekliyoruz” diyor.

Gaziantep ve Şanlıurfa’da faaliyet gösteren ve aylık 900 ton pamuk ve polyster karışımı iplik üreten Teymur Tekstil Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Teymur da, düşük fiyatlann sanayicinin girdi maliyetlerine olumlu katkı yapsa da çiftçiyi olumsuz etkilediğini belirtiyor. Teymur, “Rekoltenin düşeceğini sanmıyorum. Piyasada stok yapanlar çoğaldı. Fiyatlann yükselmesini bekliyorlar” diyor.

“HAZIR GİYİM VE KONFEKSİYON ETKİLENMEDİ”

Pamuk fiyatlarındaki düşüş, hazır giyim ve konfeksiyon sektöründe şimdilik ciddi bir sıkıntı yaratmış değil. İstanbul Hazır Giyim ve Konfeksiyon ihracatçıları Birliği Başkanı Hikmet Tanrıverdi, hem dış hem de iç piyasada yaşanan durgunluk nedeniyle fiyatların bir miktar düştüğünü ancak geçen yılla paralel bir gidişat olduğunu söylüyor. Parite etkisi nedeniyle maliyetlerin arttığını dile getiren T anrıverdi, “Ancak şu anda bizim tarafta pamuk fiyatları nedeniyle yaşanan kayda değer bir sıkıntı ya da olumlu gelişme yok” diyor. Özak Tekstil Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Akbalık da fiyatlardaki düşüşün konfeksiyona yansımadığını belirterek, “Türkiye’de stokçuluk yapıp istediği fiyattan satanlar olduğu için nihai ürüne ve konfeksiyoncuya bir yansıması yok” diye konuşuyor.

TÜRKİYE VERİMLİLİKTE ÜÇÜNCÜ SIRADA

Türkiye, pamuk üretiminde Çin, Hindistan, ABD, Pakistan, Brezilya, Avustralya ve Özbekistan’ın ardından sekizinci sırada bulunuyor. Verimlilik açısından Avustralya ve İsrail’in ardından üçüncü sırada yer alan Türkiye, pamuk tüketiminde ise Çin, Hindistan ve Pakistan’ın ardından dördüncü sırada. Son yıllarda Türkiye’de pamuk ekimi yapılan arazilerde küçülme olurken, üretimde ve verimlilikte artış dikkat çekiyor. 2010’da 4,8 milyon dekar üzerinde 2,1 milyon ton kütlü pamuk üretilirken, 2014’te 4,7 milyon dekarda 2,35 milyon tonluk üretim gerçekleştirildi.


Yatırım Maliyeti Az İş Fikirleri İçin TIKLAYINIZ.

Bayanlara Ek İş Önerileri İçin TIKLAYINIZ.




Bunu da İnceledinizmi ?

Yıl sonu dolar kuru beklentisi

Yıl sonu ibresi nereyi gösteriyor? Dolarda yaşanan baş döndürücü yükselişle birlikte 3,45 üstü seviyelerde yeni …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir