Anasayfa / Ekonomi-Finans / Perakende satışlarına Gezi Molası” verildi

Perakende satışlarına Gezi Molası” verildi




İstanbul’da turizmden perakendeye ve gayrimenkule kadar birçok sektörün kalbi niteliğindeki Taksim’de ekonomik faaliyetlere adeta ‘Gezi Parkı protestoları’ molası verildi. Bu süreçte perakende sektöründe satışlar yüzde 80’lere varan oranlarda düşerken, meydana cepheli otellerde doluluklar yüzde 25’lere geriledi. Gayrimenkulde ise alım-satım-kiralama gibi faaliyetler durdu.

taksim gezi parki

Tam da perakende dünyasının büyük umutlarla beklediği İstanbul Shopping Fast için geri sayım başlamıştı. Bu festivalin merkezi Taksim olacaktı. Fakat toplumsal olaylar yer, zaman ve mekan gözeterek yaşanmıyor. Bir kırılma noktası, bardağı taşıran son bir damlanın düşme zamanı var. Taksim Gezi Parkı olaylan, perakendeciler için işte böyle talihsiz bir döneme denk geldi.

İstanbul’daki turizmden perakendeye ekosistemin en hareketli bölgelerinden biri olan Taksim bölgesinde ekonomik aktiviteler büyük darbe aldı. Perakende sektöründe satışlar protestoların ilk günlerinde yüzde 50’lere varan oranlarda düşerken, meydana cepheli otellerde doluluklar yüzde 25’lere geriledi. Gayrimenkulde ise alım-satım-kiralama gibi faaliyetler tam anlamıyla durdu.

FİYAT DÜŞÜŞÜ YOK

Eva Gayrimenkul Genel Müdürü Cansel Turgut Yazıcı, Taksim’de her dönemde olaylar yaşandığını, önümüzdeki yıllarda da bu tür vakaların olma ihtimalinin bulunduğunu belirterek bölgede gayrimenkulle ilgili tüm işlemlerin donduaılduğunu söylüyor.

KONGRELERDE İPTAL YOK

Taksim bölgesindeki otellerde kalan turistler tedirgin olup Sirkeci, Levent, Maslak gibi olaylardan uzak bölgelere yerleşmeyi tercih ettiler. Tak-sim’deki otellerin, klimalarına dolan biber gazını temizlemek konusunda hala sıkıntı yaşadıkları da dikkat çekilen bir diğer konu…

İstanbul’un Kongre Vadisi’ne yakınlığı ile dikkat çeken Taksim’de uluslararası kongrelerde iptaller olmazken olayın uzun vadeye yayılması halinde turizmin büyük darbe alabileceğine dikkat çekiliyor.

Geçtiğimiz hafta Lütfi Kırdar Kongre Merkezi’nde düzenlenen Uluslararası Ortopedi ve Travmatoloji Kongresi de bu süreçte iptal edilmeyen büyük kongrelerden biriydi. Yaklaşık 9 bin kişinin katılımı beklenen kongreye ilgide düşüş yaşanmazken, kongre katılımcılarının olaylardan tedirgin oldukları da belirtiliyor.

OLAYLAR SÜRMEMELİ

Turistik Otelciler, İşletmeciler ve Yatırımcılar Birliği (TUROB) Başkanı Timur Bayındır, bu tür olaylarda otellerin fiyatlarında düşüş yaşanmadığını ancak insanlann kaçmayı tercih ettiklerini söylüyor.

Taksim’in Kongre Vadisi’ne yakınlığı ile turizm için önemli bir merkez olduğuna işaret eden Bayındır, “İstanbul’da kongre turizminin bel kemiği burada. Haliç Kongre Merkezi dışında bu denli büyük kongreleri kaldırabilecek bir merkez daha bulunmuyor. O nedenle bölge kongre turizminde Türkiye’nin gözbebeği. Uluslararası kongrelerde iptal söz konusu değil ancak olaylar uzarsa turizm olumsuz etkilenir” diyor.

Macera arayanlann İstanbul’a değil Afrika’ya gideceklerine işaret eden Bayındır, İstanbul’un turizmin ilk ayağı olması nedeniyle Kapadokya ve Anadolu turlarının da ilk ayağı olduğunu, buraların da tüm olumsuzluklardan İstanbul kadar etkilendiğini söylüyor.

RAKİPLERE GÜN DOĞDU

İspanya, İtalya, Yunanistan gibi rakip ülkeler ise şimdiden yaşanan gelişmeleri kendi lehlerine çevirme çalışmalarına başlamış durumda…

İkon Turizm Yönetim Kurulu Başkanı Ali Güreli, AB ülkelerinden aralarında İngiltere, Almanya’nın da olduğu 13 ülkenin vatandaşlarına Türkiye’ye gitmek sakıncalıdır uyarısı yaptığını, bu durumun turizmde rakibimiz olan ülkeler tarafından hemen kullanılmaya başlandığını söylüyor.

Henüz ABD’nin vatandaşlarına Türkiye’ye gitmenin sakıncalı olduğu şeklinde bir uyarıda bulunmadığına işaret eden Güreli, olayların uzaması halinde onlann da uyarı yapabileceğini belirtiyor.

Şu anda ortamın duaılduğunu, Gezi Parkı eylemcilerinin sakin görüntülerinin soaın yaratmadığını vurgulayan Güreli, “Polisin orantısız güç kullandığı görüntüler ülkemize zarar veriyor. Protesto her yerde yapılıyor önemli olan bunun boyum. Biber gazlı müdahale görüntüleri turizmde rakip olduğumuz ülkeler tarafından kullanılıp fırsata dönüştürülüyor” diyor.



10 BİN MAĞAZA VAR

Taksim’de yaşanan olaylardan en çok etkilenen sektörlerden biri perakende oldu. Türkiye’de kira bedellerinin en yüksek olduğu merkezlerden biri olan istiklal Caddesi’nde bazı mağazalar ilk iki gün tamamen kapatılırken satışlarda yüzde 80’leıe varan oranlarda gerileme oldu. Özellikle ilk iki gün Türkiye genelindeki eylemlerin perakende satışlarında düşüşe neden olduğu belirtilirken piyasanın normale dönmeye başladığına da dikkat çekiliyor.

istiklal Caddesi üstünde sağlı sollu 420 mağazanın yer aldığı caddede paralel sokaklar da eklendiğinde ortalama 10 bin mağaza ve işyeri bulunuyor. Toplumsal eylemlerden eğlencelere kadar İstanbul’un hatta Türkiye’nin kalbi konumunda olan Taksim meydanında aslında sorunlar birkaç ay önce yayalaştırma çalışmaları kapsamında başlayan inşaatla birlikte gündeme geldi. Bu süreçte yüzde 45-50 civarında kayıp yaşadıklarını söylüyor Collezione’un kurucusu Ekrem Akyi-ğit ve devam ediyor: “Yayalaştırma-nın olumsuz etkilerinden kurtulmaya başlamıştık. Bu kez de Gezi protestosu satışlarımıza olumsuz yansıdı. Taksim’de iki mağazamız var. iki mağaza da ciddi anlamda zarar gördü. Internet sitesinde bile satışlar yüzde 60 düştü. Türkiye genelinde ise yüzde 30-35 gibi düştü.”

ÜLKE GENELİNDE ETKİLENDİ

istiklal Caddesi üzerinde üç mağazası bulunan ve dördüncüyü açmayı planlayan Özlenir Giyim Yönetim Kurulu Başkanı Tahsin Özlenir, satışların ilk birkaç günde yüzde 80 azaldığını söylüyor. Olayların sadece İstanbul’la sınırlı kalmaması Ankara, İzmir gibi illere de yansıması sektörün genelinde bir durgunluk yarattı. Özlenir, satışların ülke genelinde yüzde 30 gerilediğini söylüyor.

Eylemlerin ardından pek çok perakendeci meydanda açılacak bir AVM’de yer almayacaklarını açıkladı. Caddede mağazası bulunan şirketler de başta olmak üzere perakendecilerin büyük bir çoğunluğu orada bir AVM açılmasına karşı. Bölgenin cadde mağazacılığıyla öne çıktığını ve bu şekilde kalması gerektiğini savunan perakendeciler, meydanın trafiğe kapatılması gibi farklı projelerle caddenin değerinin giderek artacağını düşünüyor. Orka Grup Yönetim Kurulu Başkanı Süleyman Orakçıoğlu, “Sadece Taksim’le ilgili söylemiyorum ama ben tarihi yarım ada ve şehir merkezinde AVM’ye karşıyım. Hem altyapı hem üstyapı sorunları AVM’lerle birlikte içinden çıkılmaz bir hal alıyor.”

TAKSİM’İN ÖNCELİĞİ…

Tüm bu gelişmeler Taksim’in perakendecilerin gözündeki değerini azaltmış değil. Türkiye’nin en yüksek kira bedellerini ödeyen mağaza sahipleri için Taksim en iyi ciro yaptıkları yerlerin başında geliyor. Bu nedenle istiklal Caddesi’nde kira fiyatlan Türkiye emlak piyasasının tavan noktası olarak değerlendiriliyor. Caddedeki kira bedelleri dükkanın caddedeki konumuna göre değişiyor. En yüksek kiralar, myfikirler.com caddenin orta bölümünde görülüyor. Kira bedellerinde cadde üzeri lokasyonlar elbette ilk tercih nedeni. Ortalama 80 metrekare büyüklüğünde bir dükkanın aylık kirası, istiklal Caddesi’nin ilk giriş kısımları için 25 bin dolardan başlayıp caddenin ortalarında 55 bin dolara kadar çıkıyor.

Aslında çok yüksek göıünen bu kira bedellerinin, Taksim’deki işlerlikle mukayese edildiğinde standart olduğunu söyleyen Altın Emlak Genel Müdürü Hakan Erilkun, Gezi Par-kı’nda yaşanan olayların ve Taksim’deki miting hareketlerinin bölgedeki talepleri azaltmadığını söylüyor ve ekliyor: “Çünkü bu hareketler Taksim ve Beyoğlu’nun geleceğini etkiler nitelikte hareketler değil. Kaldı ki Taksim ve Beyoğlu, Gezi Par-kı’nın geleceği ne olursa olsun, trafiğin yer altına alınması ve meydan düzenlemesinin tamamlanması ile asıl hareketliliği yaşayacaktır.”

TAKSİM’İN BEDELİ

Markalar da bu düşünceyi destekliyor. Taksim‘de olmanın bazı bedelleri olduğunu söyleyen Faruk Güllüoğlu Yönetim Kurulu Başkanı Faruk Güllü, “Her gün yüzbinlerce kişinin geçtiği bir noktada olmak markalar açısından çok önemli. Bu yüzden bu tür riskler, olunması gereken ve markanın algısı için önemli olan bu gibi noktalarda alınmalı diye düşünüyorum” diyor.

Sadece Taksim değil büyükşehirlerdeki meydanlar, merkezi noktalar da benzer risklerle karşı karşıya. Ankara Kızılay ve İzmir Karşıyaka’nın da benzer soaınlarla karşılaşabildiğim söyleyen Converse’in Türkiye distribütörü Gözalan Şirketler Grubu Yönetim Kuaılu Üyesi Kerem Gözalan, caddede mağaza açan şirketlerin bu riskleri göze aldığını belirtiyor.

AYŞEGÜL SAKARYA PEHLİVAN / Ekonomist





İlginizi Çekebilecek Benzer Konular

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir