Anasayfa / Ekonomi-Finans / Reel piyasalar ve yılsonu kur tahmini

Reel piyasalar ve yılsonu kur tahmini




Merkez Bankası Başkanı Erdem Başçı yılsonunda dolar kurunun 1.92 TLye düşebileceğini söylese de reel piyasa temsilcileri bunun olacağına pek inanmıyor. İş dünyası hesabını 2 TLye göre yapıyor. Kur zamları ise yılbaşından sonra…

reel piyasalar

FİNANS ve reel piyasaların gözü aylardır dolar kurunda. Piyasalar adeta borsada hisse hareketi izler gibi doların iniş çıkışını takip eder oldu. Merkez Bankası da 2 TL’yi aşan doların ateşini söndürmek için alım yönünde müdahaleler yapsa da ateşi söndürebilmiş değil. Merkez Bankası Başkanı Erdem Başçı, “Yılsonunda dolar/TL kuru 1.92 olursa şaşırmayalım” dedi. Piyasalar bunu Başçı’nın yılsonu kur tahmini olarak algıladı ama işadamlarının bu tahmine dudak ucuyla tebessüm ettiklerini de belirtmeden geçmeyelim.

Başçı’nın kur tahmininin tutup tutmayacağını zaman gösterecek ama reel piyasalar hesaplarını Başçı’nın tahminine göre yapmıyorlar. Piyasalar ağustos ve eylülde iyice hareketlenen dolar kurunun 2 TL’nin altına ineceğine pek ihtimal vermiyor. Nihayetinde geçen hafta perşembe günü serbest piyasada dolar satış kuru 2.0020’yi görmüş durumda.

“PARİTE DE ÖNEMLİ”

İçinde bulunduğumuz yılın başında kurun yılı 1.85’te bitireceğini düşünerek hesaplarını yapanlar yılın ortasında kurun oynaklığı nedeniyle planlarını revize etmek zorunda kaldı. Piyasa doları genellikle 2 TL’den fiyatlayıp çalışır oldu. Koton Mağazacılık Yönetim Kurulu Başkanı Yılmaz Yılmaz, doları yılsonunda 2 TL’den bütçelediklerini söylüyor. Daha mayıs ayında bütçeleri gözden geçirdiklerini belirten Yılmaz, “Dolar yılı 2 TL’nin biraz altında tamamlayabilir. 1.90’ın altına ineceğini sanmıyorum” diyor. Yılmaz, Türkiye için euro/dolar paritesinin de önemli olduğunun altını çiziyor. Yılmaz bugün 2.25 civarında olan euro-dolar paritesinin 2.30’lar civarında olmasının faydalı olacağını düşünüyor.

KUR ZAMLARI GELEBİLİR

Kurdaki artış petrolden nakliyeye kadar tüm giderleri de artırdığı için reel kesimi zorluyor. Ancak artan maliyetleri günü gününe tüketiciye yansıtmak mümkün değil. Sezonluk fiyatlama yapan perakendeciler kurlardaki artışı 2014 Mart sonrası gerçek manada yansıtmayı planlıyor.

İYSAD (İstanbul Yemek Sanayicileri Derneği) Yönetim Kurulu Başkanı ve ISO (İstanbul Sanayi Odası) Meclis Üyesi Sedat Zincirkıran, yılbaşında doları 1.92 TL olarak öngördüklerini ancak planlarının tutmadığını söylüyor. Zincirkıran, Merkez Bankası Başkam’nın doların yılsonunda düşmesini beklediğini ama doların tam nereye gideceğini kimsenin bilmediğini vurguluyor. Artan maliyetleri henüz müşterilerine yansıtamadıklarını belirten Zincirkıran şu değerlendirmeyi yapıyor: “Dolar 2 TL civarında kalsa iyi. Yılbaşından bu yana kurun artışı yüzde 20’yi buldu. Bu durum bütün dengeleri bozdu. Biz TL fiyat veriyoruz ama dolar yükselince petrol fiyatları artıyor; nakliye ve işçilik yükseliyor. Artışı yılbaşında müşterilere yansıtacağız. Ancak artış yüzde 20 olmaz, yemek piyasası bunu kaldırmaz. Bu durumda karlarımız daha da azalacak.”

“ZARARA GİRDİK”

Merbolin Boya Yönetim Kurulu Başkanı Kenan Baytaş, doların yılsonunu 1.95 ila 2 TL bandında kapatacağı görüşünde. Yılbaşında dolar hesaplarını 1.85’e göre yaptıklarını belirten Baytaş, dalgalanmalardan olumsuz etkilendiklerini belirtiyor. En son bayilerine yönelik yaptıkları 7 milyon TL’lik kampanyada kurun artışı nedeniyle ciddi zarara uğradıklarını anlatıyor ve “kur artışı nedeniyle bu kampanyada zaratımız yüzde 8’i buldu. Kampanyayı yapıp, siparişleri aldık, bayilerden çekleri topladık. Ancak doların yükselişi nedeniyle hammadde maliyetimiz arttı. Bizim durumumuzda olan başka şirketler de var” diyor.



“İNCE HESAP YAPIYOR”

Gıda sektörüne yönelik ambalaj maddeleri üreten Ekol Ofset’in Yönetim Kurulu Üyesi Ülkü Büyükgönenç ise, hammaddeyi dolar ve euro ile almalarının üzerlerinde maliyet baskısı oluşturduğunu ancak ödemelerinin TL olmasının kendilerini rahatlattığım söylüyor. Bu dönemde çok dikkatli hesap yaptıklarını söyleyen Büyükgönenç, görüşlerini şöyle özetliyor: “Bu dönemde muhasebe ve finans servislerimize çok iş düşüyor. Çok dikkatli hesap yapıyoruz. Kurun nereye gideceğini kimse bilmiyor. Bu gidişat bizi biraz ürkütüyor. Yılsonu hesaplarımızı doların 2 TL olacağını düşünerek yapıyoruz. İhracat da yaptığımız için kurun bu seviyeleri rekabetçilik açısından iyi. Buna rağmen bizim için kurun istikran önemli. Gün içindeki oynamalar bile bizi rahatsız ediyor. Sürekli fiyatları, listeleri revize etmek zorunda kalıyoruz.”

İHRACATÇI HALİNDEN MEMNUN

Uzun süredir kurun rekabetçi olmadığından yakınan ihracatçılar, kurun yükselmesine rağmen hala memnun değiller. TİM Türkiye İhracatçılar Meclisi Başkanı Mehmet Büyükekşi daha önce yaptığı açıklamalarda yüksek kurdan ziyade istikrarlı kur istediklerini ısrarla vurgulamıştı. İhracatçılar için ideal kurun 1.90 olduğunun altını çizen Büyükekşi, yılsonu için ise 1.95-2 aralığının ihracatçı için uygun olduğunu belirtiyor.

Tat Konserve Genel Müdürü Arsu Aslan Kesinler, ihracatta kur avantajının faydasını bu dönem gördüklerini söylüyor. Domates, buğday gibi tarım ürünlerinin hammaddeleri olduğunu ve bunu TL ile iç piyasadan aldıklarını söyleyen Kesimer, sözlerini şöyle sürdürüyor: “Kurdaki yükselişle birlikte elbette fiyatlarımızı ayarlamaya çalıştık. Rredilerimiz TL olduğu için rahatız. Kur bize en büyük desteği ihracatta veriyor. Hammaddemizi yerli üreticiden alıyoruz. Satışlarımız dolarla gerçekleşiyor. Uluslararası rekabet açısından bu kur bizim için avantajlı. Dünyada tarıma devlet destekleri çok fazla. Bu nedenle rekabette zorlanıyorduk. Ancak şimdi bir ölçüde kur avantajına sahip olduk.”

Mehmet HOTİÇ/Hotiç Ayakkabıcılık Yönetim Kurulu Başkanı
“Fiyatlar yeni sezonda artar”

Biz bundan üç ay önce doların yılı 1.95 TL ile kapatacağını tahmin ederken tahminlerimizi revize ettik. Doların yılsonunu 2 TL, euro’nun da 2.70 civarında kapatacağını öngörüyoruz. Biz büyük meblağlarda ithalat yapmıyoruz ama hammaddelerimizin özellikle de derinin önemli kısmı ithal. Bu nedenle Türk parasındaki ufak devalüasyonlar bile bizi etkiliyor. Kurdaki artışı, tüketici nezdinde fiyat artışı yoluyla yönetmek kolay değil. Maliyetlerin fiyata yansımasını tüketici kabullenmiyor. Artan maliyetlerimizi genel giderlerimizi azaltarak yönetmeye çalışıyoruz.

Zaten sonbahar-kış sezonunun fiyatlaması temmuz ağustos aylarında yapılmıştı. Yeniden fiyat artırma şansımız yok.

Fiyat ayarlamaları ancak mart ayında yapılabilir. Ancak bunun için perakendecilerin maliyetlerine ve piyasanın genel durumuna bakacağını düşünüyorum. Özellikle alışveriş merkezlerindeki kiralarımız da dolar ve euro ile… Birkaç istisna dışında kuru sabitleyen yok. Hala güncel kurlara göre kiralarımızı ödüyoruz. Artan kiralarla mağaza cirolarımızı artırarak başa çıkmaya çalışıyoruz.

Ali KİBAR / Kibar Holding CEO’su
Dolar, yılı 2 TUnin altında bitirebilir

Bu yılın başında doların yılsonu itibariyle 1.95 TL olacağını öngörmüştük. Ben şahsen gelecek yıl doların 2.05 ila 2.10 arasındaki bantta hareket edeceğini düşünüyorum.

Günlük inmesi çıkması çok önemli değil. Biz zaten günlük işler ve planlar yapmıyoruz. Merkez Bankası Başkanı’nın dediği 1.92’ye yılsonunda gelmesi zor olabilir ama 2 TL’nin altında yılı bitirebilir. Açık pozisyonda olan şirketler, dolar düştükçe borçlarını kapatmak için döviz alacak. Gelecek yılın planlarını ve bütçelerini yapmaya başladık. Ekibimizin yaptığı öngörüleri biraz karamsar bulduğumu da söylemeliyim. Ekibimiz gelecek yılın başında dolar kurunun 1.95 TL, yılsonu kurunun ise 2.06 TL olacağını düşünerek bütçe planları yapıyor.

Ekonomi, piyasalar, dolar ve borsa haberleri için ekonomi haberleri kategorimizide incelemenizde fayda olacaktır.

RAHİME BAŞ UÇAR





İlginizi Çekebilecek Benzer Konular

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir