Anasayfa / Ekonomi-Finans / ABD’deki kuraklık bize 500 milyon $’a patlayacak

ABD’deki kuraklık bize 500 milyon $’a patlayacak




ABD’deki kuraklık bize 500 milyon $’a patlayacak

ABD, tarihinin en kurak yazlarından birini yaşıyor. Mısır ve soya rekoltesinde ciddi bir düşüş yaşanması beklenirken, bu ürünlerin ithalatım büyük ölçüde Amerika’dan yapan Türkiye’nin ithalat faturasımn en az 500 milyon dolar artması bekleniyor. https://www.myfikirler.org

Amerika’da son 50 yılm en şiddetli kuraklığı yaşanıyor. Ülkede bulunan 53 eyaletin 29’u ‘felaket alanı’ kapsamına alındı. Ülkedeki mısır üretim alanlarının yüzde 69’u, soyanın yüzde 66’sı kuraklıktan olumsuz etkilendi.

Özellikle buğday, soya, mısır ve pamuk başta olmak üzere dünyadaki önemli tarım ürünleri piyasasını yönlendiren, dünya tahıl ihracatının yüzde 50’den fazlasını gerçekleştiren ABD’nin karşı karşıya olduğu bu du-rum, ABD’den büyük miktarlarda tahıl ithal etmekte olan birçok ülkeyi de olumsuz yönde etkileyecek.

Türkiye de bu ülkelerden biri. Amerika’da aşırı sıcakların yol açtığı kuraklığın buğday, mısır ve soya fiyatlarını son yılların en yüksek düzeyine taşıdığını söyleyen Akdeniz Hububat Bakliyat ve Yağlı Tohumlar İhracatçıları Birliği Başkanı Mahmut Arslan, bu artıştan en fazla etkilenecek olan sektörün hayvancılık sektörü olacağını belirtiyor.

MISIR VE SOYA

Soya ve mısır ABD’deki kuraklıktan en çok etkilenen iki temel ürün olarak gösteriliyor. Bu ürünler gıda,yem ve bitkisel yağ sektöründe kullanılıyor. Yemdeki fiyat artışının doğrudan hayvancılığa, et, süt, yumurta ve diğer hayvansal ürünlere yansıyacağını belirten Arslan, şöyle devam ediyor: “ABD’deki kuraklık Türkiye’yi olumsuz etkileyecek. Türkiye soya ve mısır ithalatının büyük bir kısmını ABD’den yapmakta. Artan fiyatlar ithalat faturamızı yükseltecek” diyor.

FATURA KABARACAK

Türkiye, yıllık 2 milyon ton soya tüketiyor. Bu rakamın ancak 50 bin tonunu iç pazarda üretilebilirken, geri kalan 1 milyon 950 bin tonu ithal ediyor. 4 milyon ton mısır rekoltesi bekleyen Türkiye, dışarıdan 1 milyon ton mısır ithal etmek durumunda. Bu durumda Türkiye’nin ithalat faturası deyim yerinde ise el yakacak.

Bu dunıımı geçen yılki rakamlarla değerlendinneye çalışalım. 2011 yılında Türkiye’nin 1 milyon 298 bin ton ve 687 milyon dolarlık soya ithalatı gerçekleştirdiği belirtiliyor. Geçen yıl 381 bin ton mısır ithalatı gerçekleştiren Türkiye, bunun için 136 milyon dolar ödedi. Bu iki üründeki ithalat miktarları bu yılki rakamlarla gerçekleştirildiğinde Türkiye’nin ithalat faturasının yaklaşık 500 milyon dolar aıtması bekleniyor. https://www.myfikirler.org

BUĞDAYDA SORUN YOK!

Türkiye’nin geçen yıl 4.7 milyon ton ve 1.6 milyar dolarlık buğday ithalatı gerçekleştirdiği görülüyor. Ancak ülkemiz buğdayı Kazakistan, Rusya ve AB ülkelerinden ithal ediyor. O nedenle ABD’de buğdaydaki fiyat artışı Türkiye’yi etkilemiyor. ABD’de yükselen buğday fiyatlarının dünya piyasalarında kabul edilebilir görülmediğini, bu nedenle de şu dönemde buğday talebinin olmadığını söyleyen Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu Başkanı Erhan Özmen, şu bilgileri veriyor:



“Türkiye’nin buğday aldığı Karadeniz Havzası’ndaki fiyat artışı yüzde 10. ABD’de oluşan buğday fiyatlarının Türkiye’ye psikolojik etkilerini engellemek için TMO’nun elinde bir miktar buğday stoğu olması gerekiyordu. Haziran ayında müdahale alım fiyatı açıklayarak TMO elini güçlendirdi. Şu anda 2.5 milyon ton buğday stokuna sahip. Bu nedenle Türkiye’de buğday fiyatlarında çok fazla bir artış öngörmüyoruz.”

KURAKLIK EL YAKACAK

Soya, mısır ve buğdayda son iki aydır ciddi fiyat artışları gözleniyor. Öyle ki soya fasulyesinin tonu ABD borsalannda 2011 Aralık ayında 415 dolardan, 2012 Haziran’ında ise 520 dolardan işlem görürken geçen hafta oıtası itibariyle 646 dolara yükselmiş bulunuyor. 2011 Aralık -2012 Temmuz döneminde soya fasulyesindeki fiyat artış oranının yüzde 55 civarında olduğu görülüyor. Mısırın tonu ise 2011 Aralık ayında 255 dolardan, 2012 Haziran aynıda ise 265 dolardan işlem görürken bugün itibariyle 341 dolara yükselmiş durumda.

Bu ürünün 2011 Aralık- 2012 Temmuz dönemindeki fiyat artış oranı ise yüzde 40 civarında. Kuraklıktan olumsuz etkilen diğer ürün buğdayın tonu ise 2011 Aralık ayında 270 dolardı. 2012 Haziran ayında 275 dolardan işlem gören buğdayın tonunun bugün 347 dolara yükseldiği görülüyor. Buğdaydaki fiyat değişimin yüzde 30 oranında olduğu belirtiliyor.

ARTIŞ SÜRECEK

Uluslararası Hububat Konseyi (IGC), 2 Temmuz 2012 tarihli son ra-poaında; 2011/12 sezonu sonunda 369 milyon ton miktarda gerçekleştiğini tahmin ettiği dünya dönem sonu hububat stoklarının 2012 / 2013 döneminde, 360 milyon ton düzeyinde gerçekleşmesini bekliyor. Afrika başta olmak üzere, ABD’den tahıl ithalatı yapan ülkelerin gıda güvenliği politikaları geliştirerek kendi gıda rezervlerini artırmaya yönelik bazı önlemler aldığı biliniyor.

Mısır, İran, Çin ve Hindistan gibi ABD’den büyük miktarlarda tahıl ithalatı yapan ülkelerin yeterli miktarda gıda stokları bulunuyor. ABD’den yılda 10 milyon tondan fazla buğday ithal eden Mısır’ın, kendini 6 ay idare edecek kadar tahıl stoğu bulunuyor.

Çin’in ise elinde ciddi miktarda buğday ve mısır olduğu belirtiliyor. Stoğunu uluslararası piyasalara açmaması halinde sıkıntının artabileceği ifade ediliyor. Hindistan ise Muson Yağmurları ndaki aksamalardan etkilenmiş görünüyor. Öyle ki Muson Yağmurlan’nda bu yıl, kimi bölgelerde yüzde 40 oranında bir azalma yaşanıyor. tç göç dalgasına yol açan buğday, un fiyatları artışı ve içme suyu sıkıntısı artmaya devam ederse Hindistan’ın buğday ihracatını kısıtlamaya başlamasından korkuluyor. Bu durumda dünya gıda fiyatlarının daha da artması kaçınılmaz görünüyor.

BUĞDAY DA TIRMANIŞTA

IGC, son raporunda 2011/12 sezonu sonunda dünya hububat üretimini, 1.868 milyon ton düzeyinde öngörülüyor. Raporda; piyasalar mısır için kötüleşmekte olan ABD’deki koşullara odaklanırken, özellikle Çin ve Hindistan olmak üzere diğer bölgelerdeki görünümün daha parlak olmaya başladığı belirtiliyor. Bununla birlikte, ABD’de durum iyileşmedikçe risklerin aşağı yönde olduğu da not ediliyor.

IGC, 2011/12 sezonu sonunda dünya hububat tüketiminin 1.876 milyon ton düzeyinde olmasını bekliyor. Konsey; dünya hububat tüketiminin 2012/13’de yıldan yıla yüzde 1.8 oranında büyüyerek bir önceki sezonu geçmesinin beklendiğini belirtiyor. Tüketimdeki büyümeye büyük oranda özellikle gelişmekte olan ülkelerde olmak üzere artan et tüketimi nedeniyle yem ihtiyacındaki yüzde 2.5 oranındaki yükselmenin öncülük ettiği ifade ediliyor.

Amerika, Rusya gibi belli başlı ihracatçı ülkelerde üretimde azalma ihtimalinin artması nedeniyle Chicago Borsası’nda buğday fiyatının son bir ayda yüzde 36 oranında arttığını belirten uzmanlar; soya, arpa, mısırda da durumun bu yönde seyrettiğini söylüyor.

Özlem Bay Yılmaz





İlginizi Çekebilecek Benzer Konular

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir