Anasayfa / Ekonomi-Finans / Bankacılık Sisteminde Beklentiler ve Geçerli Olabilecek Trendler

Bankacılık Sisteminde Beklentiler ve Geçerli Olabilecek Trendler




Bankalar, Yeni Teknolojilere Rağmen Şube Sayısını Artırıyor

SON 10 yılda internetin ve diğer elektronik iletişim cihazlarının yaygınlaşması, müzik endüstrisinde, kitap yayıncılığında ve seyahat acenteciliğiııde geri dönüşü olmayan bir dönüşümü başlattı. Bazı müzik ve kitap satış şirketleri kapılarını kapatmak zorunda kaldı.

Aynı dönemde banka ve kredi kartlarının kullanımı ile internet bankacılığı da gelişti. İnsanların ceplerinde, cüzdanlarında para tutma eğilimi zayıfladı. Büyük bankalarda ATM ve internetle yapılan işlemlerin toplam işlemlere oranı yüzde 65’i buldu. İnternetle yapılan işlemin maliyetinin gişede yapılanın yüzde 6’sı kadar olması nedeniyle bankalar yeni teknolojilere öncelik verdi.

Bu gelişmelere rağmen bankalar şubelerini kapamadı aksine artırdı.

Örneğin ABD’de toplam şube sayısı 10 yıl içinde yüzde 22 oranında arttı. Türkiye’de ise aynı dönemde şube sayısı yüzde 61 oranında artış göstererek 9 bin 834’e çıktı. 1999’da her bir banka başına ortalama şube sayısı 95’te kalırken bu sayı 13 yıl içinde 223’e yükseldi. Şube sayısındaki artış çalışanların toplam sayısına da yansıdı. 2003’te 123 bin 249’a kadar gerileyen banka çalışanı sayısı grafikte de görüldüğü gibi sonraki yıllarda hızla arttı.

Şubelerin artışı şu üç nedenden kaynaklanıyor:

■    İnsanlar para ile ilgili alışkanlıklarını kolay kolay değiştiremiyor. En gelişmiş ülkelerde bile tüketiciler için “para” özel bir araç olmayı sürdürüyor.

■    Parasını biriktirmek yerine harcama eğiliminde olan genç kuşak internet bankacılığını hızla benimsiyor ama birikim sahibi varlıklı emekliler geleneksel bankacılığı tercih ediyor. Örneğin İstanbul’un Yeşilköy ve Yeşilyurt semtlerinde şube sayısının çok olması bu tercihi yansıtıyor.

■    Yeni yöntemler, müşteriye zaman kazandırıp bankaların işlem maliyetini de azaltıyor ama yeni müşteri ve mevduat kazanmayı da engelliyor. Gelişmiş elektronik cihazlar, gişedeki çalışanın güler yüzünün, ilgili ve sıcak bakışının yerini tutamıyor.

2020’YE KADAR BEKLENTİLER



Gelecek sekiz yıl içinde bankacılık sisteminde beklentileri ve geçerli olabilecek trendleri şöyle özetlemek mümkün:

■ Aslına dönüş: 80’li ve 90’lı yılların gözdesi olan yatırım bankacılığı eski önemini kaybedecek. Mevduat bankacılığının yıldızı tekrar parlayacak ve müşteri odaklı çalışma sistemleri yaygınlaşacak.

■    Maceraya son: Gelecek yıllarda özellikle küçük ve orta boy bankalar, spekülasyondan ve karmaşık türev ürünlerden uzak durmaya gayret edecek. In-gilizlerin “prudence” diye tanımladıkları “tedbirli olmak” ve bizim basiret dediğimiz “sağgörü” yeniden gözde erdemler olacak.

■    Konsolidasyon: Dünya ülkelerinde konsolidasyon sürcci hızlanacak. Bankalar arası birleşmelerin sayısı artacak. Örneğin Ispanya’da 43 bin olan toplam şube sayısı, zorunlu birleşmeler nedeniyle azalacak. Türkiye’de ise 1999’da 81’e kadar çıkan banka sayısı son 13 yıllık süreç içinde 44’e indiği için konsolidasyon eğilimi çok daha ılımlı düzeylerde kalacak.

■ Mobil cüzdanlar: Banka ve kredi kartlarının yerini alacak dijital veya mobil cüzdanlar ile tabletler 2015’ten sonra yaygınlaşmaya başlayacak. Akıllı telefonlardaki cüzdanlarda tüm bankaların kartları, indirim kartları ve kimlik bilgileri de bulunacak.

■    “Kafe” gibi şubeler: Singapur ve Hongkong’da bazı banka şubeleri adeta bir kafe gibi döşeniyor. Müşteriler, kendilerine ayrılan masada kahvelerini içip bilgisayarlarla araştırma ve iPad ile işlem yapabiliyor. Yeni sistemi deneyen Citibank’ın bir yetkilisi bu tür şubelerin, bildiğimiz şubelere göre 10 kat daha fazla tutarda işlem yaptığını söylüyor.

■    Dışarıdan rekabet: Bankalar, Google’ın ve bazı büyük perakendecilik zincirlerinin yerine getirdiği para ve finans işlemlerin yaygınlaşmasını önlemek için yeni yöntemler arayacak.

■    Teknolojiye öncelik: Çalışma sistemleri konusunda en muhafazakâr olan bankalar bile teknolojik yatırımlarını sürdürecek. Çünkü şube artış eğilimi 2020’ye kadar devam etse bile, para işlerinde yeni teknolojilerin kullanımı yaygınlaşacak. Bankalar değişime karşı çıkmak yerine değişimin rüzgârını arkalarına almak isteyecek.

Faruk Türkoğlu / Para Dergi





İlginizi Çekebilecek Benzer Konular

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir