Anasayfa / Ekonomi-Finans / Cari Açığı Azaltmak İçin Zamana İhtiyaç Var

Cari Açığı Azaltmak İçin Zamana İhtiyaç Var




cari acikTÜRKİYE ekonomisinin her atılıma girdiği dönemde cari işlemler açığı arttı ve sürdürülebilir bir hızlı büyüme ivmesinin yakalanmasını zorlaştırdı. Hükümet 2009 yılından sonra bu sorunu kalıcı olarak çözmek için yeni önlemler alma ihtiyacını hissetti. Cari açığı azaltmak ve sürdürülebilir hızlı büyümenin yolunu açmak için yapılan çalışmalar dört yıl önce şu önlemlerle başladı:

■ 2009 yılında açıklanan teşvik paketi beklenen sonucu vermeyince 2012 yılının ortalarında daha gerçekçi ve kapsamlı bir teşvik paketi uygulamaya sokuldu.

■ Yeni Sanayi Strateji Belgesi 2010 yılında açıklandı.

■ İhracata Dönük Üretim Stratejisi (1DÜS) bir yıllık bir hazırlık süresinden sonra 2011 yılı sonbaharında kesinleşti.

■ Girdi Tedarik Stratejisi’nin (GİTES) çalışmaları 2010 yılında başlatıldı. Bu strateji 2012 sonunda Resmi Gazete’de yayınlanarak uygulamaya sokuldu.

Bu politika belgeleri uygulanırken hizmet ihracatını geliştirmek için önlemler alındı. Toplam tasarrufları artırarak dış kaynak ihtiyacını ve cari açığı azaltmayı amaçlayan tasarruf paketi de geçen yılın ortalarında yürürlüğe girdi.

Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan bu stratejilerin iki üç yıl içinde sonuç vereceğini düşünüyor. Ancak çizelgedeki ithalatın ihracatı karşılama oranlarına baktığımızda ve sektörlerdeki durumu tek tek incelediğimizde bu sürenin daha da uzaması ihtimali epey yüksek görünüyor.

Temel sorunlara çözüm getirebilen yeni ve bütünsel bir sanayi stratejisi ekonominin cari açık prangasından bir an önce kurtulmasını sağlayabilir. Tarım sektöründe verimliliğin yükseltilmesine devam edilmesi ve ekonominin teknolojik düzeyinin yeni yatırım projeleri ile yükseltilmesi 2023 hedeflerine ulaşılmasını da kolaylaştırabilir.

SEKTÖRLERDEKİ DURUM

Alınan önlemlerin, cari açık sorununun çözümü konusunda ne ölçüde etkili olduğunu anlamak için sektörlere göre ihracatın ithalatı karşılama oranlarını hesapladım. Bu hesaplamadan başlıca sanayi dalları itibariyle aşağıdaki sonuçlar çıktı:



■ Otomotiv: Sektörde ihracatın ithalatı karşılama oranı geçen yıl yüzde 104.4 düzeyinde gerçekleşti. Yılın ilk üç ayında da yüzde 119.2’lik bir orana ulaşıldı. Bu artışın kalıcı olması için yeni ihracat pazarlarının bulunması gerekiyor.

■ Makine: 2007 ile 2010 arasında atılım yapan bu sanayi dalı sonraki yıllarda bir duraklama eğilimine girdi. Halen yüzde 50’nin altında olan karşılama oranının yükseltilmesi ancak yüksek teknolojiye öncelik veren yeni yatırımlarla mümkün olacak.

■ Demir çelik: Alınan önlemler sayesinde bu sektörün ihracatı, ithalatından daha hızlı artıyor.

■ Elektrikli makineler: Bu sektörde teknolojik ilerlemenin hızlı olması, ithalatı artırırken ihracatın yükseltilmesini zorlaştırıyor. Bu sektör kapsamı içinde bulunan bilgisayar üretiminde karşılama oranı yüzde 3.3’e kadar düşüyor. Elektrik ve elektronik sektöründeki dış ticaret açığının azaltılması için yeni önlemlerin alınması zorunlu görünüyor.

■ Plastik: İthalatı istikrarlı bir şekilde artan bu sektörde karşılama oranı dönem dönem yükselse de yüzde 40’ın altında kalıyor. Alçak ve yüksek yoğunluklu polietilende ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 8.2 gibi düşük bir düzeyde bulunuyor. Mevcut tesislerdeki tevsi ve modernleştirme çalışmaları bu oranı bir miktar yük-seltse de yeni bir petrokimya tesisi kurulmadan sorunun çözülemeyeceği görüşü giderek yaygınlaşıyor.

■ Kimya: İnorganik ve organik kimya ile eczacılık sanayilerinde ihracatın son yıllarda hızla artmasına rağmen karşılama oranı yüzde 24’te kalıyor. Bu oran, sektörde yeni yatırımların gerekli olduğunu düşündürüyor.

■ İhracatçı sektörler: Tekstil ve konfeksiyonda, mobilya ve demirçelik eşya sektörlerinde ihracat, ithalatın çok üstünde bulunuyor. Ancak bu sektörlerde mevcut karşılama oranlarının her yıl istikrarlı olarak artması için kapsamlı yeni teşviklere ihtiyaç duyuluyor.

Faruk TÜRKOGLU / Para






İlginizi Çekebilecek Benzer Konular

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir