Anasayfa / Haberler / Kobi’ler ve Yeni TTK’da son durum

Kobi’ler ve Yeni TTK’da son durum




Kobi’ler ve Yeni TTK’da son durum

Yeni Türk Ticaret Kanunu (TTK) yaklaşık iki yıldır ülkemizdeki önemli ekonomik gündemlerden biri. 14 Şubat 2011 ’de yayınlanan Resmi Gazete ile hayatımıza giren, 30 Haziran 2012’de de yayınlanan Resmi Gazete ile tartışılan, birçok maddesinin değiştiği ve yayınlandığı günden beri birçok kez yazılara konu edilen bu konuda KOBI’ler nezdinde bir bilgi kirliliği mevcut. Konu genel itibariyle hukuki nitelikte ve kapsamlı olduğundan, bu ayki yazımızda Yeni Türk Ticaret Kanunu’nun son durumu ve KOBI’leri en fazla ilgilendiren konularına netlik kazandırmak ve okuyucuları bilgilendirmek amaçlandı.

ORTAKLAR ŞİRKETTEN PARA ÇEKEBİLECEK!

KOBI’lerde sıklıkla rastlanılan konulardan biri şirket ortak ya da ortaklarının şirkete borçlanmaları. Yeni Türk Ticaret Kanunu’nun ilk hali sermaye şirketlerinde ortakların şirkete nakdi ve ayni borçlanmalarını yasaklamakta ve karşılığında adli para cezası öngörmekteydi. Ancak yapılan değişikliklerden sonra ortakların şirkete borçlanabilmeleri iki istisna dışında serbest. Bu istisnalar mevcut olduğu halde borçlanmanın cezası üç yüz günden az olmamak üzere adli para cezası. Ayrıca ortakların ayni borçlanma yasağı da kaldırıldı.

Şirket ortaklarının şirketten para çekmelerini engelleyen iki istisna aşağıdaki gibidir:

■ Ortakların sermaye taahhüdünden doğan vadesi gelmiş borçları var ise

■ Şirketin serbest yedek akçeleri ile karlarının toplamı geçmiş yıllar zararlarını karşılamıyorsa.

Bu iki istisnadan biri mevcutsa şirket ortaklan şirketlerine borçlanamayacaklar. Ancak Yeni TTK’nın bu hükmü uygulanırken vergisel düzenlemeler; örtülü sermaye, örtülü kazanç ve transfer fiyatlandırması gibi konular göz ardı edilmemeli.

NEVİ DEĞİŞTİRMEK KOLAYLAŞTI

KOBI’ler birçok nedenle nevi değiştirmek isteyebilirler. Uygulamada en fazla rastlanılan nevi değişikliği limited şirketin anonim şirkete dönüşmesi. Daha önce mahkeme aşaması ile birlikte aylar alan bu süreç daha pratik bir hale getirildi.

KOBİ TANIMI NETLİK KAZANDI

Sanayi ve Bilişim Bakanlığı tarafından yayınlanan yönetmeliğe göre;

■    Çalışan sayısı 10’u ve ciro veya aktif toplamından biri 1 milyonu aşmıyorsa MİKRO
■    Çalışan sayısı 50’yi ve ciro veya aktif toplamından biri 8 milyonu aşmıyorsa KÜÇÜK
■    Çalışan sayısı 250’yi ve ciro veya aktif toplamından biri 40 milyonu aşmıyorsa ORTA, bu rakamlan aşıyorsa BUYUK ölçekli işletme olarak nitelendirildi.

Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından da aynı rakamsal büyüklüklerin yayınlanması bekleniyor. Ayrıca Yeni Türk Ticaret Kanunu’nda ekonomik hayatımıza yeni giren kavramlardan biri de KAYİK (Kamu Yarannı ilgilendiren Kuruluşlar) kavramı. KAYIK’leri belirleme yetkisi Bakanlar Kurulu’nda. Yayınlanması beklenen ve son günlerde görüşlere sunulan Bakanlar Kurulu

Karan taslağında KAYIK büyüklükleri şöyle:

■    SPK, BDDK, EPDK, Hazine kapsamındaki şirketler ile
■    Aktif toplamı 150 milyon TL, net satışlar toplamı 200 milyon TL, çalışan sayısı 500 kişi kriterlerinden ikisini sağlayan işletmelerin Kamu Yararını İlgilendiren Kuruluş (KAYİK) olarak nitelendirilmesi bekleniyor.

BAĞIMSIZ DENETİM, WEB SİTESİ, TFRS İLK ETAPTA KAYİK’LERE ZORUNLU

KAYİK olarak nitelendirilen işletmeler 1 Ocak 2013’den itibaren TFRS (Türkiye Finansal Raporlama Standartları) Uygulamalarına göre Finansal Tablolan’nı hazırlayacaklar. Bu işletmeler 1 Ocak 2014 tarihinden itibaren bağımsız denetime tabi olacaklar. 1 Temmuz 2013 tarihinden itibaren de WEB sitesi kurma ile ilgili kanun maddesine uyma zorunluluklan var.

Yeni TTK’ya göre bağımsız denetime tabi olan sermaye şirketleri, kuruluşlarının ticaret siciline tescili tarihinden itibaren üç ay içinde bir internet sitesi açmak ve bu sitenin belirli bir bölümünü şirketçe kanunen yapılması gereken ilanların yayımlanmasına olanak verecek hale getirmek zorunda.



Bu yükümlülüklere uyulmaması, ilgili kararların iptal edilmesinin sebebini oluşturur ve kusuru bulunan yöneticiler ile yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğuna neden olur. Internet sitesinin bilgi toplumu hizmetlerine ayrılmış bölümü herkesin erişimine açık.

Erişim hakkının kullanılması, ilgili olmak veya menfaati bulunmak gibi kayıtlarla sınırlandınlamayacağı gibi herhangi bir şarta da bağlanamaz. Bu ilkenin ihlali hâlinde herkes engelin kaldırılması davasını açabilir. Genel olarak şirketin internet sitesine konulan bir içerik, üzerinde bulunan tarihten itibaren en az altı ay süreyle internet sitesinde kalır, aksi hâlde konulmamış sayılır. Internet sitesiyle ilgili olarak öngörülen düzenlemeler bağımsız denetime tabi olmayan sermaye şirketleri hakkında uygulanmaz.

KOBİ’LERİN BÜYÜK İŞLETMELERE MAL YA DA HİZMET SATIŞI

Ticari işletmeler arasındaki mal ve hizmet satımı sözleşmelerinde bazı konular (temerrüt, vade, faiz oranı ve taksitli mal satımı) , küçük ve orta ölçekli işletmeleri korumak amacıyla sözleşme özgürlüğüne kısıtlama getirecek şekilde radikal bir şekilde düzenlendi. Bu düzenlemeye göre KOBİ’ler büyük işletmelere mal ya da hizmet sattıklarında;

■    Taksitli satış yasaklandı.
■    Vade 60 gün ile sınırlandırıldı.
■    Vade başlangıcı mal ya da hizmetin teslimi ile başlıyor.
■    Temerrüt faizinin minimum tutarı belirlendi.

Ancak KOBİ’lerin KOBİ’lerle yaptığı mal ve hizmet satışlarının bir sözleşme kısıdı yok.

LTD ve AŞ’DE HER YIL GENEL KURUL VE FAALİYET RAPORU ZORUNLU

Yeni Türk Ticaret Kanunu ile Limited ve Anonim Şirketler her yıl 31 Mart tarihinde kadar Genel Kurul toplantısı yapmak zorundadırlar. Bununla birlikte her yıl şubat ayının sonuna kadar faaliyet raporu hazırlamak zorundadırlar. Faaliyet raporlarında Gümrük ve Ticaret Bakanlığı’nın yayınladığı yönetmelikteki bilgilerin bulunması zorunlu. Bu bilgiler şunlar:

■    Genel bilgiler,
■    Yönetim organı üyeleri ile üst düzey yöneticilere sağlanan mali haklar,
■    Şirketin araştırma ve geliştirme çalışmaları,
■    Şirket faaliyetleri ve faaliyetlere ilişkin önemli gelişmeler,
■    Finansal durum,
■    Riskler ve yönetim organının değerlendirmesi,
■    Diğer hususlar.

Bu faaliyet raporlarının genel kurul dışında başka bir yere verilip verilmeyeceği henüz belirsiz. Ancak MERSIS (Merkezi Sistem) uygulamalarının yaygınlaşması ile birlikte tüm raporların internet ortamında kamuya (MERSIS) verilmesi bekleniyor.

YABANCILARIN ŞİRKET YÖNETİMİNDEKİ DURUMU YENİDEN DÜZENLENDİ

Kanun’un ilk halindeki anonim şirketlerde temsile yetkili en az bir yönetim kurulu üyesinin Türk vatandaşı olması ve yerleşim yerinin Türkiye’de bulunması şartı ile limited şirketlerdeki şirket müdürlerinden en az birinin yerleşim yerinin Türkiye’de bulunması ve bu müdürün şirketi tek başına temsile yetkili olması şartı kaldırıldı.

AŞ’LERDE YÖNETİM KURULU ÜYELİĞİ İÇİN PAY SAHİBİ OLMA ZORUNLULUĞU YOK

Yeni TTK ile Anonim Şirketlerin yönetim kurulu üyelerinin pay sahibi olma zorunluluğu kaldırıldı. Yönetim kurulu Eski TTK uyannca asgari üç üyeden oluşmakta iken Yeni TTK ile bu sayı asgari bir kişi olarak belirlendi.

Gerçek kişiler ve tüzel kişilerin yönetim kurulu üyesi olabilmesi sağlandı. Yönetim kurulunun sorumluluğu yeniden düzenlenmiş her yönetim kurul üyesinin yaptığı işlerden sorumlu tutulması ilkesi benimsendi. Ayrıca AŞ’lerin kendi paylarını, esas sermayenin yüzde 10’una kadar iktisap etmelerini sağlayacak yeni bir düzenleme getirildi.

Yapılan birçok değişiklik ikincil mevzuat olarak adlandırdığımız yönetmelik ve tebliğlerin tamamlanmasından sonra netlik kazanacak. İkincil düzenlemelerin önemli bir kısmı yayınlandı. Bu yönetmelik ve tebliğler Gümrük ve Ticaret Bakanlığı’nın sayfasından ve Resmi Gazete’den takip edilebiliyor. KOBİ’lerin Yeni TTK’nın işletmelerine etkilerini incelemeleri ve birçok konuda planlama yapmaları KOBİ’lerin sürekliliği için önemli.





İlginizi Çekebilecek Benzer Konular

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir