Anasayfa / Ekonomi-Finans / Özel Sektör Enerji Yatırımlarının Hız Kazanması Bekleniyor

Özel Sektör Enerji Yatırımlarının Hız Kazanması Bekleniyor




Türkiye enerji sektörü son 10 yılda hızlanan serbestleşme süreciyle yoğun bir gündeme sahip. 2013’ün, sektörün mevzuat düzenlemeleri ve güncellemeleriyle tazelendiği bir yıl olacağı öngörülüyor. Bu yıl özelleştirmelerin devir – teslim işlemlerinin tamamlanması ve başta güneş olmak üzere özel sektör enerji yatırımlarının hız kazanması bekleniyor.

enerji uretimi

Gelişmekte olan ve son yıllarda büyüme oranlanyla dünyada kendinden söz ettiren Türkiye’nin enerji gereksinimi de büyümesine paralel olarak artıyor. Öyle ki Türkiye elektrik tüketiminde 2012 yılı sonu itibarı ile 2011 yılına göre yüzde 5.1’lik artış olduğu görülüyor. Elektrik tüketimindeki artışı karşılamak için Türkiye’de elektrik üretiminin de 2012’de yüzde 4.2’lik büyüme oranı ile 239 bin 101 GWh seviyesine ulaştığı belirtiliyor. Kişi başına tüketimin Avrupa Birliği (AB) ortalamasının altında olması, elektrik talebinde halen bir büyüme potansiyeli olduğunu ortaya koyuyor.

TEPİAŞ’ın açıkladığı 2013 yılı programına göre ise elektrik tüketiminin yaklaşık 255 bin GWh olması öngörülüyor. Elektrik üretiminin de 2013 yılında buna paralel olarak artmaya devam etmesi bekleniyor. Aynı elektrikte olduğu gibi, doğal gaz tüketiminde de artış gözleniyor. 2013’te yatırımcıların doğal sektörüne ilgisinin artacağı düşünülüyor.

TEPİAŞ KURULACAK

Türkiye enerji sektörü son 10 yılda hızlanan serbestleşme süreciyle yoğun bir gündeme sahip.2013’ün, sektörün mevzuat düzenlemeleri ve güncellemeleriyle tazelendiği bir yıl olması bekleniyor. 30 Mart 2013’te yürürlüğe giren ve elektrik piyasasında serbestleşmeyi destekleyen yenilikler içeren 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu bu düzenlemelerin öncüsü durumunda. Türk Petrol Kanunu ve Doğal Gaz Piyasası Kanu-nu’na ilişkin kanun düzenlemelerinin de bu yıl içerisinde TBMM’de tartışılarak yasalaşması bekleniyor. Aynı zamanda yeni kanunda da yer alarak kurulması planlanan EPİAŞ’ın (Elektrik Piyasaları işletme Anonim Şirketi) bu yıl içerisinde ilgili kurum-ların koordinasyonuyla hayata geçeceği tahmin ediliyor. EPlAŞ ile birlikte dünya uygulamalarıyla uyumlu, şeffaf ve güvenilir bir piyasa yapısının oluşması hedefleniyor.

LİSANS BAŞVURULARI SÜRECEK

Yeni kurulan Borsa İstanbul’da elektrik türev ürünlerinin kullanımının hedeflenen artışı piyasanın derinleşmesi, risk yönetim yetkinliklerinin gelişmesi ve uzun döneme ilişkin fiyat sinyallerinin artması açısından faydalı olacağını belirten Deloitte Türkiye Enerji, Doğal Kaynaklar ve İnşaat Endüstrisi Ortağı Uygar Yörük, aynı zamanda 2013’te sağlıklı işleyen bir gün içi piyasasının oluşacağını da öngörüyor. Elektrik üretimine ilişkin yatınm-lann bu yıl da devam etmesini beklediklerini söyleyen Yörük, şöyle devam ediyor:



“Farklı kaynaklara dayanan elektrik üretimi tesisleri için lisans başvuruları devam edecek. Bu dönemde yeni kanunla gelen ön lisans uygulaması belirleyici bir etken olacak. 2013 Haziran ayında güneş enerjisi santralleri (GES) için lisans başvuruları alınacak ve GES yatırımları için çalışmalar bu yıl içerisinde hızlanacak. Bu yıl büyük bazı doğal gaz santrallerinin de devreye alınması bekleniyor. Aynı zamanda Akkuyu’da yer alacak nükleer santralinin yatırım sürecinde ilerlemesi ve planlanan diğer iki farklı nükleer enerji santral projesinin yer ve üstlenici ülke konusunun netlik kazanması beklenmekte.”

EÜAŞ’ın Geçiş Dönemi Sözleşmelerinin (GDS) sona ermesiyle üreteceği elektriği ne şekilde satacağına ilişkin uygun mekanizmayı da 2013 içerisinde hayata geçirmesi bekleniyor. EÜAŞ’ın oluşturacağı yeni satış kanallarının toptan satış sektöründe yeni uygulamaların yolunu açması mümkün görülüyor.

ÖZELLEŞTİRMELER

Bilindiği gibi Türkiye, enerji ihtiyacı sürekli artan bir ülke, geçmiş yıllardaki artış oranına ve geleceğe ilişkin göstergelere bakıldığında yüzde 6-8 arası artan bir enerji ihtiyacının beklendiği söyleniyor. 2013 yılının dağıtım özelleştirmelerinin tamamlanması açısından önemli bir yıl olması bekleniyor. Sonuçlanan ihalelerin gelecek günlerde devir-teslim işlemlerinin de gerçekleşmesiyle birlikte sektörün uzun süredir hedeflediği yapıya önemli miktarda yaklaşacağı düşünülüyor.

Amaçlanan ucuz, güvenilir ve sürekli elektrik temini konusunda arzulanan rekabet koşulları çerçevesinde dağıtım şirketleri tarafında yatırımların daha da hız kazanacağı öngörülüyor. Bu doğrultuda Türkiye’yi geleceğe taşıyacak şebekenin altyapısının da ortaya çıkacağını belirten Frost & Sullivan Uzman Analisti Özge Özeke, “Aslında 2011-2015 arası dağıtım şirketleri bazında onaylanan yatırımlar bunun hazırlığını yaptı ve bu devam etmekte. 2011-2015 arası yapılan yatırımların üzerine 2015 sonrası daha fazla teknolojik yatırım yapılacak. Enerji piyasası reform süreci böylelikle uzun bir süre alsa da amacına ulaşıyor olacak” diyor.

DAHA FAZLA RES GEREKLİ

Türkiye’de hedefler doğrultusunda yenilenebilir enerji payının yüzde 30’a çıkarılması ve var olan yenilenebilir enerji kaynaklarının daha fazla değerlendirilmesi gerektiğinin altı çiziliyor. Bu doğrultuda önümüzdeki yıllarda daha fazla rüzgar santrali devreye alınması gerekiyor. Güneş için konulan hedef ise 3000 MW yani rüzgara kıyasla çok düşük. Bu enerji özelinde daha fazla kurulu güce ulaşılabileceği vurgulanıyor. Diğer yenilenebilir enerji kaynaklarında; jeotermal, biyokütle potansiyellerin ülke enerji ihtiyacına katkı sağlayacak şekilde kullanılacağı düşünülüyor.

Özlem Bay Yılmaz / Ekonomist






İlginizi Çekebilecek Benzer Konular

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir