Anasayfa / Ekonomi-Finans / Üreticide Tüketicide Outlet Mağazalarına İlgiden Çok Memnun

Üreticide Tüketicide Outlet Mağazalarına İlgiden Çok Memnun




outletTürk tüketicisi, indirim mağazacılığı anlamına gelen ‘outlet’ kavramını çok sevdi. Yalnız tüketici mi, üretici de AVM işletmecisi de, perakendeci de outlet’e gösterilen ilgiden çok memnun. Avrupa ve ABD’de kiralanabilir alanların yüzde 1-2’sini geçmeyen outlet yatırımları, Türkiye’de yüzde 15’lere kadar yükseldi. Outlet mağazalarının ciro içindeki payı yüzde 26’ya kadar ulaşabiliyor. Hemen hatırlatalım, bölge coğrafyasının perakende merkezi olma yolunda hızla ilerleyen Türkiye’de bu performans, tamamen yerli yatırımcı sayesinde gerçekleşti. Uzmanların görüşüne göre bu yarışa yakın zamanda dünya devleri de katılacak.

Türkiye’de şehirciliğin belki de en büyük sorunlarından biri, kent meydanlarının olmamasıdır. Soluk alınan büyük parklar, sosyalleşmeyi sağlayan meydanlardan yoksun kentlerimizde belki de bu yüzde AVM’ler adeta pikniğe gidilir gibi rağbet görüyor. Hangi kente giderseniz gidin, bir AVM’ye yolunuz düşerse, özellikle hafta sonları, orada ailece vakit geçirildiğine tanık olursunuz.

Grosmarketlerdeki alışverişlerin de çoluk çocuk yapıldığını görürsünüz. Kuşkusuz bu konudaki en iyi değerlendirmeyi sosyologlar yapacaktır. Fakat AVM yatırımlarının bu kadar artmasının nedenleri arasına, olmayan kent meydanlarına alternatif yaratmaları ve bir tür sosyalleşme mekanları olmalarını da eklemek çok iddialı olmayacaktır.

HERKES KAZANIYOR

Fakat son birkaç yıldır AVM’lerdeki rüzgar yeni bir konseptle çok daha sert esmeye başladı. Outlet AVM’ler… Bu sosyalleşme rüzgarını çok iyi gözleyen AVM yatırımcıları, buralarda alışveriş dürtüsünü daha da güçlendirmek için yeni bir konsept yarattılar. O da mağazaların ucuzluk noktalarını buraya taşımak… Yani sezon sonu ürünlerini satan mağazalan buralarda toplamak.

Susurluk’taki Ulusoy Tesisleri’ndeki otomobil park alanındaki izdiham bu konseptin ne kadar tuttuğunu gösteriyor. Fakat yatırımcıların bu konuya dikkat kesilmelerini sağlayan asıl olay İstanbul Kurtköy’deki Viaport yatırımı oldu.

Zeytinburnu’ndaki Olivium’un kent dışındaki çok daha güçlü versiyonu, hem mağaza sahiplerinin hem de AVM yatırımcılarının adeta gözünü açtı.

Ortada gerçekten de herkesin kazandığı bir konsept vardı. Yatırımcının kazandığı, mağazaların kazandığı, tüketicinin kazandığı ve işletmecinin kazandığı bir konsept…



DÖNÜM NOKTASI

1997 yılında Bayraktar Grubu tarafından kurulan ilk outlet ile başlayan rüzgar bugün büyük bir esintiyle kazanıyor, kazandırıyor. Bu konseptin asıl dönüm noktası belki de 2008 yılında patlak veren ekonomik krizdi. Yatırım furyasına kapılıp birbiri ardına açılan alışveriş merkezleri, zaman içinde umdukları ciroları bulamayınca outlet center’lara dönüşmeye başladı. Çünkü perakendede en çok tutan, yatırımcısını üzmeyen, üreticinin stoklarını rahatlıkla eritebildiği, tüketicinin çok ilgi gösterdiği yani her kesimin memnun olduğu konseptti outlet. Üreticiler de kriz dönemlerindeki stoklardan çabucak kurtulmak için outlet yatırımlarını teşvik etti. Zamanla tüketicinin outlet’in ne olduğunu daha iyi anlaması ve outlet’lere yönelmesi bu çarkı iyice hızlandırdı. Rakamlara bakıldığında da Türkiye kısa sürede tam anlamıyla bir outlet merkezi oldu.

Avaıpa ve ABD’de toplam kiralanabilir alanların yüzde 1.5-2’sine ulaşan outlet AVM’lerin oranı Türkiye’de yüzde 15’i buldu. Artık AVM ve cadde üzerinde bulunan outlet mağazalar şirketlerin cirosundan neredeyse yüzde 30 pay alıyor. Halen Türkiye, 1.3 milyon metrekare kiralanabilir alanla en fazla outlet tarzı AVM bulunan ülke. En yakın rakibimiz olan İngiltere’de bile 600 bin metrekare yani Türkiye’nin yarısından daha az outlet AVM alanı bulunuyor.

45 OUTLET AVM VAR

Alışveriş Merkezi Yatırımcıları Derneği (AYD) danışma kurulu üyesi Hakan Kodal, Türkiye’de 22 şehirde 45 outlet AVM bulunduğunu ve bu sayının önümüzdeki dönemde artacağını söylüyor. Bu tür merkezlerde tüketiciler için fiyat avantajının arttığını vurgulayan Kodal, “Zamanla kent merkezinden arsa ve kira maliyetleri nedeniyle kent dışına doğru kayma yaşanabilir. Ancak bu furya ekonomik alışveriş isteği devam ettikçe sürecek” diyor.

Outlet kavramının geçmişi 1930’lu yıllara fabrika satış mağazalarına kadar gidiyor. Günümüzdeki gibi büyük alışveriş merkezi forma-tındaki outlet’ler ise ilk olarak 1979 yılında Amerika’da ortaya çıktı. Outlet mağazalarda indirimli, kârdan arındırılmış üretim veya piyasa zararını azaltacak fiyatlandırma politikası ile ürün satışı hedeflendiği için outlet yatırımcıları arazi değeri daha düşük olan şehir dışlannda yatırıma yöneldi. Torunlar GYO AVM’lerden Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı ilham İlhan Dündar, şehir dışındaki bu yapıların aynı zamanda, ucuz maliyetli alışıla gelmiş alışveriş merkezlerinin ihtişamından oldukça uzak mimari özelliklerde inşa edildiğini söylüyor. Hatta tüketicilerin bütün gün vakit geçirebilecekleri şekilde tasarlanan projeler outlet kasabaları olarak adlandırılıyor.






İlginizi Çekebilecek Benzer Konular

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir